Toegankelijkheid-cheatsheet: een complete gids

Digitale toegankelijkheid betekent dat iedereen je website, app of software kan gebruiken, ook mensen met een beperking. Sinds 28 juni 2025 verplicht de European Accessibility Act (EAA) dit voor veel bedrijven; met WCAG 2.1 niveau AA voldoe je doorgaans aan de eisen.

Dit artikel benadrukt het belang van toegankelijke websites, apps en software en belicht de European Accessibility Act (EAA) als belangrijk wettelijk kader voor digitale inclusie. Met de focus op minimaal niveau AA zet het artikel de belangrijkste voordelen van toegankelijkheid op een rij, waaronder een groter marktbereik, een betere gebruikerservaring en het naleven van de wet. Daarnaast vind je een uitgebreide cheatsheet met de criteria per conformiteitsniveau, gebaseerd op de Web Content Accessibility Guidelines (WCAG) 2.1. Toegankelijkheid voorop stellen is niet alleen een wettelijke verplichting, maar ook een teken van maatschappelijke verantwoordelijkheid, zodat digitale producten voor iedereen bruikbaar zijn.

Het belang van toegankelijke websites, apps en software

Inleiding

In het huidige digitale tijdperk is het toegankelijk maken van websites, applicaties en software niet alleen een wettelijke verplichting, maar ook een morele plicht. Toegankelijkheid zorgt ervoor dat iedereen, ongeacht zijn of haar mogelijkheden of beperkingen, digitale producten kan gebruiken en ervan kan profiteren. Wereldwijd leven naar schatting 1,3 miljard mensen met een beperking; de noodzaak van inclusief design is dus groot.

De European Accessibility Act (EAA) begrijpen

De European Accessibility Act (EAA) is belangrijke wetgeving die de toegankelijkheid van producten en diensten in de hele Europese Unie moet verbeteren. De EAA geldt vanaf 28 juni 2025 en verplicht zowel de publieke als de private sector om hun digitale diensten toegankelijker te maken.

Belangrijke punten van de EAA:

• ✓Reikwijdte: de EAA geldt voor uiteenlopende sectoren, waaronder vervoer, bankieren en e-commerce, en verplicht dat alle producten en diensten aan specifieke toegankelijkheidsnormen voldoen.
• ✓Naleving: organisaties moeten ervoor zorgen dat hun websites, mobiele applicaties en elektronische communicatie voldoen aan de toegankelijkheidsnormen uit de Web Content Accessibility Guidelines (WCAG) 2.1.
• ✓Handhaving: lidstaten zijn verantwoordelijk voor het toezicht op de naleving en kunnen sancties opleggen bij overtredingen. Dat onderstreept hoe belangrijk het is om aan de toegankelijkheidsnormen te voldoen.

Waarom toegankelijkheid ertoe doet

• ✓Inclusiviteit: toegankelijke producten zorgen ervoor dat iedereen, inclusief mensen met een beperking, ouderen en mensen met een tijdelijke beperking, digitale platforms kan gebruiken en er zijn weg in kan vinden.
• ✓Marktbereik: door producten toegankelijk te maken, bereiken bedrijven een breder publiek. Dat kan leiden tot meer klantloyaliteit en mogelijk hogere omzet.
• ✓Naleving van de wet: zoals de EAA laat zien, eisen steeds meer rechtsgebieden dat aan toegankelijkheidsnormen wordt voldaan. Niet naleven kan juridische gevolgen hebben, zoals boetes en rechtszaken.
• ✓Betere gebruikerservaring: toegankelijkheidsfuncties verbeteren vaak de gebruikerservaring voor alle gebruikers, niet alleen voor mensen met een beperking. Denk aan betere navigatie, snellere laadtijden en intuïtievere interfaces.
• ✓Maatschappelijke verantwoordelijkheid: bedrijven die toegankelijkheid voorop stellen, tonen maatschappelijke verantwoordelijkheid en inzet voor gelijkwaardigheid, wat hun merkimago versterkt.

Toegankelijke producten maken

Om toegankelijke websites, apps en software te maken, doen organisaties er goed aan gevestigde richtlijnen te volgen, zoals WCAG 2.1. Dit kader beschrijft uiteenlopende criteria om digitale content toegankelijk te maken.

Bij Wisefrog streven we voor al onze digitale producten naar minimaal niveau AA, zodat ze voor iedereen bruikbaar zijn.

Niveaus van toegankelijkheid

Volgens WCAG 2.1 is toegankelijkheid in 3 niveaus in te delen:

• ✓Niveau A (minimumniveau) Dit is het meest basale niveau van webtoegankelijkheid. Wie niet aan alle criteria van niveau A voldoet, voldoet niet aan de toegankelijkheidsnorm.
• ✓Niveau AA (middenniveau) Niveau AA pakt de grootste en meest voorkomende drempels voor mensen met een beperking aan. Met dit niveau voldoe je doorgaans aan de wettelijke eisen van de EAA.
• ✓Niveau AAA (hoogste niveau) Niveau AAA is het hoogste en meest complexe niveau van webtoegankelijkheid. Dit niveau halen kan een uitdaging zijn, maar getuigt van een sterke inzet voor inclusiviteit.

Toegankelijkheid-cheatsheet

Hier is een uitgebreide cheatsheet met de criteria per conformiteitsniveau:

Niveau A

Criterium

Belangrijkste kenmerken

Voorbeelden

Richtlijn

Tekstalternatieven

Bied alternatieve tekst voor niet-tekstuele content

Alle afbeeldingen moeten een beschrijvend alt-attribuut hebben

WCAG 1.1.1

Toetsenbordtoegankelijkheid

Zorg dat alle functies met het toetsenbord te bedienen zijn

Formulieren en knoppen moeten zonder muis te gebruiken zijn

WCAG 2.1.1

Structuur van content

Gebruik semantische HTML voor een goede structuur

Gebruik koppen (<h1>, <h2>) en lijsten (<ul>) correct

WCAG 1.3.1

Kleurcontrast

Tekst moet goed te onderscheiden zijn van de achtergrond

Zorg voor voldoende contrast tussen tekstkleur en achtergrondkleur (verhouding 4,5:1)

WCAG 1.4.3

Foutmeldingen

Signaleer invoerfouten en geef suggesties om ze te herstellen

Toon een duidelijke foutmelding als iemand een ongeldig e-mailadres invoert

WCAG 3.3.1

Toegankelijke formulieren

Zorg dat alle formulierelementen een gekoppeld label hebben

Gebruik <label>-elementen bij invoervelden

WCAG 1.3.1

Aanpasbare tijdslimieten

Bied opties om tijdslimieten bij content met een tijdslimiet te verlengen

Laat gebruikers tijdslimieten bij quizzen aanpassen of uitschakelen

WCAG 2.2.1

Niveau AA

Criterium

Belangrijkste kenmerken

Voorbeelden

Richtlijn

Contrastverhoudingen

Minimale contrastverhouding van 4,5:1 voor normale tekst

Zorg dat tekst tegen de achtergrond aan de contrastverhouding voldoet

WCAG 1.4.3

Tekst vergroten

Tekst moet tot 200% vergroot kunnen worden zonder verlies van content

Zorg dat de lay-out niet breekt bij inzoomen

WCAG 1.4.4

Toegankelijke navigatie

Bied duidelijke en consistente navigatie

Toon een zichtbare focusindicator bij navigatie met het toetsenbord

WCAG 2.4.7

Taal van de pagina

Geef de hoofdtaal van het document aan

Gebruik het lang-attribuut in de <html>-tag

WCAG 3.1.1

Live audiocontent

Bied ondertiteling bij live audiocontent

Voeg live ondertiteling toe aan livestreams of webinars

WCAG 1.2.7

Toegankelijke multimedia

Bied alternatieven voor audio- en videocontent

Video's moeten ondertiteling en audiodescriptie hebben

WCAG 1.2.2, 1.2.3

Niveau AAA

Criterium

Belangrijkste kenmerken

Voorbeelden

Richtlijn

Gebarentaal

Bied vertaling in gebarentaal voor audiocontent

Voeg gebarentaal toe als optie bij videocontent

WCAG 1.2.6

Verhoogd contrast

Minimale contrastverhouding van 7:1 voor normale tekst

Gebruik een hoog contrast voor essentiële informatie, zodat die goed leesbaar is

WCAG 1.4.6

Geen tijdslimieten

Gebruikers moeten tijdsbeperkingen kunnen uitschakelen

Laat gebruikers timers bij taken verlengen of uitschakelen

WCAG 2.2.1

Leesniveau

Zorg dat content ook op een lager leesniveau te begrijpen is

Gebruik eenvoudige taal en vermijd jargon

WCAG 3.1.5

Aanpasbare interface

Laat gebruikers de interface aanpassen

Bied opties om lettergrootte, kleuren en lay-out aan te passen

WCAG 3.3.2

Niet-visuele toegang

Zorg dat alle informatie beschikbaar is voor gebruikers die niet kunnen zien

Bied tekstalternatieven voor alle visuele content

WCAG 1.1.1

Conclusie

Toegankelijkheid voorop stellen in digitale producten is essentieel voor een inclusieve samenleving. Bij Wisefrog streven we naar minimaal niveau AA, zodat onze digitale producten voor iedereen bruikbaar zijn. Door de European Accessibility Act na te leven en gevestigde richtlijnen te volgen, kunnen organisaties ervoor zorgen dat hun websites, apps en software toegankelijk zijn voor alle gebruikers, wat de gebruikerservaring en het marktbereik vergroot. Investeren in toegankelijkheid is niet alleen een wettelijke verplichting, maar positioneert bedrijven ook als koplopers in maatschappelijke verantwoordelijkheid.

De volledige richtlijnen vind je in de WCAG 2.1 van het W3C en de wettekst in de European Accessibility Act (richtlijn 2019/882). Wil je weten hoe toegankelijk jouw site is? Bekijk hoe we inclusief ontwerpen of vraag een check aan.

Veelgestelde vragen